FME heeft in samenwerking met Koninklijke Metaalunie en de Vereniging van de Nederlandse Chemische Industrie het handboek “Veilig en gezond werken met metaalbewerkingsvloeistoffen (MBV)” gemaakt. Dit handboek – onderaan te downloaden – geeft op een praktische manier informatie over veilig en kostenefficiënt werken met MBV in de metaalsector. Het handboek stelt u als preventiemedewerker in staat om met beperkte inspanning een beoordeling te maken van de werksituatie. Tal van maatregelen zijn gerubriceerd om de nadelige gevolgen van (mogelijke) blootstelling aan MBV te elimineren dan wel binnen aanvaardbare grenzen te houden. Bovendien geeft het handboek informatie over het optimaliseren van de gebruiksduur van MBV. De voorgestelde oplossingen zijn geen voorschriften, maar ideeën of (deel)oplossingen om in specifieke situaties de werkomstandigheden te kunnen verbeteren.

Algemeen
Metaalbewerkingsvloeistoffen (MBV) zijn vloeistoffen die gebruikt worden om verspanende gereedschappen te koelen en te smeren, om de levensduur te verlengen, schroot / slijpsel af te voeren en het oppervlak van werkstukken te beschermen.

Er zijn twee groepen van MBV

  • Oliegebaseerde MBV op basis van minerale olie (niet waterverdunbaar
  • Watergebaseerde MBV, deze kunnen in drie klassen worden verdeeld:
    – Emulsifeerbare MBV (waterhoudende emulsie van minerale olie)
    – Semi-synthetische MBV (waterhoudende emulsie van minerale olie en synthetische olie)
    – Synthetische MBV (waterhoudende emulsie zonder minerale olie)

MBV zijn producten die stoffen bevatten die tot huidklachten en ziekteverzuim kunnen leiden. Ook inhalatie van nevel en damp van deze vloeistoffen kan tot klachten leiden. Aandacht voor juist gebruik van MBV zal de gezondheidsklachten kunnen terugdringen. Het hanteren van een bewakings- en beheersingsprogramma is een hulpmiddel om juist gebruik van MBV te stimuleren.

Belangrijkste tips voor veilig werken met MBV

  1. Maak optimaal gebruik van de mogelijkheden om de standtijd van metaalbewerkingsvloeistoffen te verlengen.
  2. Vermijd zoveel mogelijk producten met stoffen die irriterend zijn voor de huid en de luchtwegen. Hetzelfde geldt voor stoffen die overgevoeligheid  en daarmee allergie  kunnen veroorzaken. Deze stoffen zijn te herkennen aan hun R-zinnen.
  3. Een goed ontworpen plaatselijk afzuigsysteem vangt de aanwezige nevel/rook op effectieve wijze af.
  4. Minimaliseer vervuiling van MBV (bacterievorming, metaalslijpsel, e.d.) door een goed onderhoudsysteem en door periodieke
    verversing.
  5. Het schoonblazen van machines, gereedschappen of werkstukken in open ruimten vermijden (geen perslucht gebruiken).
  6. Enkele praktische afspraken over het gebruik van huid- en adembescherming voorkomt problemen. Kies de juiste bescherming op het juiste moment.
  7. Goede werkafspraken over veilig werken met MBV is een kant van de medaille; zorg ervoor dat periodiek wordt beproefd of deze afspraken ook tot hun recht komen in de dagelijkse praktijk (leg dit vast in uw procedures voor bedrijfsvoering).

Inhoud handboek
Naast een leeswijzer waarin wordt aangegeven hoe u het handboek kan benutten, kunt u in het handboek de volgende informatie vinden:

  • Test veilig werken met MBV / RI&E vragen
    Na het invullen van deze test zal de uitkomst van deze test aangeven welke informatiesheets uit het handboek in ieder geval het doornemen waard zijn.
  • Informatiesheets met aanpak van knelpunten op de werkvloer
    Voorbeelden van knelpunten zijn:
  • geur en/of kleur van MBV zijn afwijkend van normaal
  • veel handcontact met werkstukken en gereedschap
  • veel zichtbare (olie)nevel in de hal
  • bronafzuiging machine functioneert onvoldoende
  • veel gebruik van perslucht om schoon te maken
  • spatten / morsen / uitsleep rond machines
  • er is sprake van huidklachten
  • er is sprake van luchtwegklachten
  • Informatiesheets met goede praktijkvoorbeelden
    Voorbeelden van praktijkvoorbeelden zijn:
  • Goed ontworpen vloeistof-doseersysteem
  • Goede toegankelijkheid van machines
  • Afscherming van MBV spetters en/of nevel
  • Goed ontworpen plaatselijk afzuigsysteem
  • Goede ventilatie van de productiehal
  • Goede hulpmiddelen
  • Procedure voor periodieke verversing van MBV
  • Verlengen van de standtijd van MBV
  • Afvoer van gewerkte MBV
  • Informatiesheets met goede werkafspraken ter verankering van veilig werken binnen de bedrijfsvoering
    Voorbeelden van werkafspraken zijn:
  • Afspraken over inkoop van gezondheidsveilige MBV
  • Afspraken over onderhoud van MBV
  • Afspraken over gebruik van huidbescherming
  • Afspraken over gebruik van adembescherming
  • Afspraken over medische bewaking
  • Instructie gezond werken met MBV

In de bijlagen zijn oa opgenomen een opsomming van hoofdgroepen van stoffen in MBV en hun functie, de veiligheidseisen en een lijst met afkortingen.

[wpfilebase tag=file id=9 /]

 

Voor vragen kunt u bellen met het FME-Serviceteam via 088 400 8 400

 

 

 

Handboek Metaalbewerkingsvloeistoffen